در این مقاله قصد داریم به محاسبه ضریب پرداخت عمليات بتنی طبق اصلاحیه جدید ضابطه 773 بپردازیم. همچنین ضوابط پذیرش بتن، آزمونه های عمل آمده در آزمایشگاه و همچنین ضریب پرداختی عملیات بتنی (سازه ای) آشنا می شوید.
ارزيابی و پذيرش بتن براساس ضوابط آيين نامه بتن ايران (ضابطه شماره 120) و همچنين مشخصات فنی عمومی منضم به پيمان انجام می شود. چنانچه براساس ضوابط آيين نامه بتن ايران يا مشخصات فنی عمومی منضم به پيمان، بتن كم مقاومت پس از بررسی مورد قبول قرار گيرد ضريب پرداخت برای آن طبق شيوه اعلام شده در پيوست شماره 1 تعيين می شود. همچنین در اعمال ضريب پرداخت عمليات بتن سازه ای، كاركرد فصل بتن درجا و يا پيش ساخته (حسب مورد) فهرست بهای پايه منضم به پيمان به عنوان زير قطعه منظور می شود. در خصوص پيمان های سرجمع يا پيمان های تجميع شده راه و باند، زيرقطعه مطابق با ضوابط مندرج در پيوست شماره 1 تعيين می شود.
ضریب پرداخت عمليات بتنی PFc
برای محاسبه ضريب پرداخت عمليات بتن سازه ای برای نمونه های كم مقاومت كه براساس ضوابط آيين نامه بتن ايران (ضابطه شماره 120) و مشخصات فنی عمومی پيمان مورد پذيرش قرار گرفته باشد برای هر زيرقطعه (عمليات بتن ريزی اجرا شده ميان دو صورت وضعيت متوالی برای تمام رده های بتن) به شرح زير اقدام می شود.
محاسبه مقدار m
مقدار m برای هر بخش بتن ريزی براساس نتايج نمونه های استاندارد گرفته شده از آن بخش (پارت) بتن از رابطه زير محاسبه می شود.
براي هر بخش (پارت) بتن ريزي ضريب پرداخت براساس رابطه زير حساب ميشود .
𝑃𝐹𝑝 = 1 − 3 × (1 − 𝑚)
چنانچه 1 < 𝑚 باشد 1 =𝑃𝐹𝑝 لحاظ می شود.
ضريب پرداخت زيرقطعه
ضريب پرداخت زيرقطعه برابر است با فرمول زیر است.
در رابطه بالا 𝑉i برابر حجم هر بخش بتن ريزی (پارت) و PF pi برابر ضريب پرداخت هر بخش بتن ريزي (پارت) است.
نکات قابل توجه
- براي نمونه هاي بتن كه مطابق با ضوابط آيين نامه بتن ايران (ضابطه شماره 120) و مشخصات فني عمومي منضم به پيمان پذيرش نشود، آن بخش از بتن و ساير بخشهای تحت تاثير قرار گرفته (با تشخيص مهندس مشاور) غيرقابل قبول (reject) خواهد بود.
- مبنای محاسبه ضريب پرداخت عمليات بتنی، نتايج آزمايش های نمونه های استاندارد است چنانچه در زمان تنظيم صورت وضعيت، نتايج نمونه های استاندارد تعدادی از نمونه ها مشخص نشده باشد، اگر نتيجه آزمايش نمونه 7 يا 11 روزه حداقل 70 درصد مقاومت مشخصه را كسب كرده باشد و با تشخيص مهندس مشاور مقاومت مشخصه قابل دستيابی باشد در اين صورت حجم بتن مربوط به آن نمونه ها در صورت وضعيت قابل اعمال است در اين حالت در محاسبه ميانگين نمونه ها، مقاومت مشخصه به عنوان مقاومت اين نمونه ها منظور می شود.
تبصره
در پيمان های منعقد شده تجميعی راه و باند، برای محاسبه ضريب پرداخت عمليات بتن سازهای به شرح زير اقدام می شود.
الف) محاسبه ضريب پرداخت براي فصل ابنيه كوچک
- عمليات اجرا شده فصل ششم ميان دو صورت وضعيت متوالی (اعم از بتن ريزی، پی كنی، آرماتور بندی، قالب بندی و ساير عمليات مرتبط) زيرقطعه محسوب می شود.
- ضريب پرداخت براساس نتايج نمونه های آزمايشگاهی مطابق روال فوق محاسبه می شود.
- ضريب پرداخت اعمالي به مبلغ غيرتجمعی فصل ششم برابر با فرمول زیر است.
𝑃𝐹 = 0/5 + 0/5 ∗ 𝑃𝐹 c
- PF : ضريب پرداخت فصل ششم فهرست تجميعی راه و باند
- PF c : ضريب پرداخت محاسبه شده طبق روال فوق
ب) محاسبه ضريب پرداخت براي فصل ابنيه بزرگ
- -عمليات اجرا شده فصل هفتم ميان دو صورت وضعيت متوالی بدون احتساب بهای المان های فلزی (عرشه فلزی، تيرها، ستونها، بادبندها و نرده های حفاظ) زيرقطعه محسوب می شود.
- ضريب پرداخت براساس نتايج نمونه های آزمايشگاهی مطابق روال فوق محاسبه می شود.
- ضريب پرداخت اعمالی به مبلغ غير تجمعی زير قطعه برابر با فرمول زیر است.
𝑃𝐹 = 0/7 + 0/3 ∗ 𝑃𝐹 c
- PF : ضريب پرداخت الينينگ بتنی فهرست تجميعی راه و باند
- PF c : ضريب پرداخت محاسبه شده طبق روال فوق
ضوابط پذیرش بتن – آزمونه های عمل آمده در آزمایشگاه
در رسیدگی به برگه آزمایشگاهی عملیات بتن ، معیار پذیرش بتن ها ی کم مقاومت طبق ضوابط مندرج در ضابطه 120 با عنوان آیین نامه بتن ایران است. و در صورت قابل پذیرش بودن ،ضریب پرداخت برای آن حجم برابر (PF=0.9) منظور می شود. برای حجم حائز مشخصات (PF=1) لحاظ می شود. ضریب پرداخت زیر قطعه برابر ترکیب وزنی ضرایب پرداخت0/9 و 1 خواهدبود. در صورت عدم پذیرش عملیات بتن اجرا شده حجم مربوط غیر قابل قبول (reject) خواهد شد. در بتن های وزنی علاوه بر کنترل مقاومتی ذکر شده پایایی بتن نیز بایستی به تایید مشاور برسد.
مشخصات بتن در صورتی منطبق بر رده مورد نظر و قابل قبول تلقی می شود. که یکی از شرایط زیر برقرار باشد.
- الف: در آزمایش سه نمونه برداری متوالی، مقاومت هیچکدام کمتر از مقاومت مشخصه نباشد.
- ب: متوسط مقاومت های نمونه ها حداقل 1/5 مگاپاسکال (نیوتن بر میلیمتر مربع) بیشتر از مقاومت مشخصه باشد. و کوچکترین مقاومت نمونه ها از مقاومت مشخصه منهای 4 ماگاپسکال (نیوتن بر میلیمتر مربع) کمتر نباشد.
- مشخصات بتن در صورتی غیر قابل قبول است که متوسط مقاومت های نمونه ها از مقاومت مشخصه کمتر باشد یا کوچکترین مقاومت از نمونه ها از مقاومت مشخصه منهای 4 مگاپاسکال (نیوتن بر میلیمتر مربع) کمتر باشد.
مشخصات بتنی را که با توجه به شرایط بند فوق غیر قابل قبول نباشد. ولی مطابق بند اول (قسمت ب) قابل قبول هم به شمار نیاید. می توان به تشخیص طراح بدون بررسی بیشتر، از نظر سازه ای قابل قبول تلقی کرد. در صورتی که مشخصات بتن مطالب بند فوق به هرحال غیر قابل قبول باشد اقداماتی طبق فرمول بالا الزامی است. در کنترل شرایط انطباق بتن بر رده مورد نظر، نباید از نتیجه آزمایش هیچکدام از نمونه صرف نظر شود. مگر آن که با دلایل کافی ثابت شود. خطای عمده ای در نمونه برداری، نگهداری، حمل، عمل آوردن، یا آزمایش روی داده است.مفتخریم که تا انتهای مقال ضریب پرداخت عمليات بتنی همراه ما بودید.
انجام محاسبات ضریب پرداخت آسان با نرم افزار راه نگار
فرم مشاوره محاسبه ضریب پرداخت ضابطه 773
برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره
در خصوص محاسبه ضریب پرداخت
فرم مشاوره را تکمیل نمایید
همکاران ما در سریع ترین زمان پاسخگو سوالات شما خواهند بود