در پیوستیک نشریه 773، روش محاسبه ضریب پرداخت برای هر زیر قطعه ارائه شده است. در این مقاله به بررسی ضابطه 773 و پیوست یک آن میپردازیم. محاسبات در این مقاله بر پایه داده های حاصل از نتایج برگه آزمایش های آزمایشگاهی و مشخصات فنی ارائه شده در نشریه 101 سازمان برنامه و بودجه و مشخصات فنی پیمان می باشد.
روش محاسبه ضریب پرداخت پیوست یک ضابطه 773
دو رده برای انتخاب ضریب پرداخت(PE)در نظر گرفته شده است که در ادامه اورده ایم.
- رده1 (I) برای پروژه های آزاد راهی و خطوط اصلی راه آهن.
- رده2 (II) پروژه های بزرگراهی راه اصلی ، راه فرعی خطوط فرعی راه آهن و پروژه های سایر رشته ها (ابنیه،آب و…).
تبصره
پیمان های مشمول رده 2 که از اجرایی شدن این دستور العمل منعقد می شود، تا یک ماه پس از ابلاغ پیمان، پیمانکار می تواند به صورت کتبی درخواست خود را مبنی بر رسیدگی به مشخصات فنی بر اساس ضریب پرداخت رده 1 را به کارفرما و مهندس مشاور اعلام کند. با درخواست پیمانکار رسیدگی به مشخصات فنی براساس ضریب پرداخت رده 1 انجام می شود.
تعاریف و اختصارات در بررسی ضابطه 773
تعاریفی که در ادامه خواهید دید طبق بررسی پی.ست یک ضابطه 773 آمده اند.
- روابط x مقادیر به دست آمده از برگه آزمایش آزماهشگاهی است.
- n تعداد آزمایشات (تعداد برگه های آزمایش ها) می باشد.
- X بیانگر میانگین است.
- s انحراف معیار از داده ها می باشد.
- USL و LSL به ترتیب حد بالا و پایین مشخصه هستند که از نشریه شماره 101 (یا مشخصات فنی پیمان) محاسبه می شود.
- QL و QU به ترتیب شاخص کیفیت حد بالا و پایین داده ها هستند.
- PL و PU درصد برآورد کار در حدود بالا و پایین مشخصه مورد نظر می باشند.
در ادامه مقاله بررسی ضابطه 773 و بررسی نشریه 101 سازمان برنامه و بودجه کشور با ما همراه باشید.
روش محاسبه ضریب پرداخت
جهت محاسبه ضریب پرداخت لازم است مراحل زیر انجام شود.
- میانگین حسابی نتایج آزمایشات محاسبه می شود.

2. انحراف معیار داده ها محاسبه می شود.
3. شاخص کیفیت حد بالا تعیین می گردد.
4. شاخص کیقیت حد پایین محاسبه می شود.
به نکاتی که در ادامه بررسی ضابطه 773 در پی.ست یک نشریه آمده است توجه کنید.
- از جدول شماره 1 مقادیر Pu و Pl محاسبه می شوند.
- Pu مرتبط با Qu داده شده است. اگر USL نداشته باشیم Pu برابر با 100 گرفته می شود.
- Pl مرتبط با Ql داده شده است. اگر LSL نداشته باشیم Pl برابر با 100 گرفته می شود.
- چنانچه مقدار Qu یا Ql بدست آمده در جدول نباشد، می بایست کمترین مقدار نزدیک به آن در نظر گرفته شود.
- در صورتی که مقدار Qu یا Ql بدست آمده منفی باشد، مقدار Pu برابر است با 100 منهای عدد بدست آمده از جدول.
- اگر Qu یا Ql از مقادیر موجود در جدول بیشتر باشد بالاترین عدد جدول در نظر گرفته می شود.
همچنین مقدار درصد برآورد کلی کار در محدوده LSL , USL محاسبه می گردد.
Pu+Pl-100
- از جدول 2 ضریب پرداخت برای هر مشخصه کیفیت با استفاده از تعداد آزمایشات و درصد برآورد کل در محدوده مشخصات تعیین می شود.
- درصورتیکه مقدار Pu+Pl-100 بدست آمده، در جدول نباشد، کمترین مقدار نزدیک به آن در نظر گرفته می شود.
- چنانچه نتایج تمام آزمایشات یک زیرقطعه، در محدوده مجاز مشخصات فنی پیمان باشد ولیکن از جدول 2 ضریب پرداخت کمتر از 1 بدست آید، مقدار ضریب پرداخت برابر با PF=1 انتخاب می شود.
نکته: محاسبه ضریب پرداخت برای تعداد داده کمتر از 3 مورد
چنان چه تعداد برگه آزمایش مورد نیاز طبق مشخصات فنی برای هر کدام از عملیات مطابق با مقدار اجرا شده (میان دو صورت وضعیت متوالی)، کمتر از 3 مورد باشد (که برای آن ضریب پرداخت قابل محاسبه نیست) و به آن تعداد هم نتیجه آزمایش موجود باشد. همچنین اگر نتایج هریک یا دو نمونه قابل قبول واقع شوند ضریب پرداخت برای آن برابر 1 (PF=1) منظور می شود. اگر نتیجه یک یا دو آزمایش با مشخصات فنی پیمان انطباق نداشته باشد، پس از حصول نتیجه حداقل سه نمونه آزمایش، ضریب پرداخت مربوطه تعیین می شود، در این صورت تا انجام آزمایش سوم، عملیات اجرا شده در صورت وضعیت لحاظ نمی شود.



